Ostrzeżenie
  • JFolder::pliki: Ścieżka nie jest folderem. Ścieżka: /home/kur365/domains/kurier365.pl/public_html/images/19803.
  • Nie powiodło się załadowanie pliku XML.
Uwaga
  • There was a problem rendering your image gallery. Please make sure that the folder you are using in the Simple Image Gallery Pro plugin tags exists and contains valid image files. The plugin could not locate the folder: images/19803
updated 4:43 PM CEST, Sep 20, 2018
Na żywo:
A+ A A-

Szwajcaria: Zermatt - kurort u stóp Matterhornu

  • Napisane przez Cezary Rudziński
  • Dział: Europa
Wyróżniony Szwajcaria: Zermatt - kurort u stóp Matterhornu Fot.: Cezary Rudziński

Zermatt, jeden z najpopularniejszych szwajcarskich, a także alpejskich ośrodków sportów zimowych i letnich, jeszcze półtora wieku był zapadłą górską wioską na pograniczu z Włochami.

Dostać się do niej można było tylko pieszo, gdyż droga, którą mogły pokonać zaprzęgi konne kończyła się w odległej o kilkanaście kilometrów wsi St. Niklaus. Chociaż wioską nie tak bardzo nieznaną. Z ustaleń archeologów wynika, że wysoko położone alpejskie doliny, także Mattertal i jej górna cześć nazywana też Nikolaital w której leży Zermatt, zamieszkane były już około 6 tysięcy lat temu.

Lodowce pojawiły się tu dopiero w średniowieczu!

Przy czym w ich okolicach nie było wówczas lodowców, gdyż te pojawiły się dopiero w okresie ochłodzenia klimatu, między rokiem 1000 i 1300 n.e.. Wcześniej na górskich zboczach były winnice. A w czasach rzymskich, w wiekach I do IV n.e., prowadził tędy szlak handlowy przez przełęcz Theodul. O czym świadczą znalezione na nim antyczne monety, wystawione obecnie w tutejszym Muzeum Matterhornu. Po raz pierwszy istnienie Zermatt odnotowane zostało w źródłach pisanych w 1280 roku jako Pratobornum. Zresztą przez Francuzów nazywane jest ono i obecnie Praborgne.
Natomiast Zermatt w dialekcie walijskim języka niemieckiego – miejscowość ta znajduje się w Bezirku (powiecie) Visp kantonu Wallis. Określenie to nie ma więc nic wspólnego z Walią na Wyspach Brytyjskich. W miejscowych kronikach odnotowano, że pierwsi badacze przyrody pojawili się to około roku 1780. Zagranicznych gości z czasem, w latach 1820 -1839, przybywało na tyle dużo, że powstała dla nich gospoda z możliwością nocowania. Ruch ten wzrósł, gdy między rokiem 1850 i 1860 wybudowano drogę do St. Niklas, którą mogły jeździć wozy i bryczki. W 1852 roku powstał tu pierwszy mały hotelik.

Tragiczne pierwsze wejście na Matterhorn

Zaś w 1854 zbudowano hotel na górze Riffel (Riffelberg), a w roku następnym chłopski syn Alexander Sailer I, założyciel rodu hotelarzy i organizatorów turystyki oraz twórca lokalnego hotelowego imperium zbudował hotel Monte Rosa istniejący dotychczas. W 1858 roku założono tu stowarzyszenie przewodników górskich. Ale swoją późniejszą i obecną sławę Zermatt zawdzięcza młodemu Anglikowi, Edwardowi Whymperowi, który jako pierwszy zdobył szczyt Matterhornu. Samotnej, jednej z najpiękniejszych gór w Alpach, o wysokości 4478 m n.p.m.
Była to wyprawa tragiczna. Ten młody, 25-letni brytyjski ilustrator zachwycony Alpami, a zwłaszcza Matterhornem, próbował wcześniej zdobyć go, bez powodzenia, ośmiokrotnie. Udało się mu to dopiero za dziewiątym razem, 14 lipca 1865 roku. Towarzyszyło mu dwu przewodników z Zermatt, ojciec i syn o takim samym imieniu i nazwisk: Peter Taugwalder. Dołączył do nich przewodnik górski z francuskiego Chamonix Michel Croz oraz trzech alpinistów brytyjskich: lord Francis Douglas, ks. Charles Hudson i Douglas Hadow.

Cmentarzyk alpinistów

Wszyscy weszli na szczyt, ale w drodze powrotnej najmłodszy z nich, Hadow, poślizgnął się i pociągnął za sobą trzech pozostałych. Lina, którą byli związani z Traugwalderem zerwała się i wszyscy spadli 1200 metrów w dół. Ciała lorda nigdy nie znaleziono, pozostali Brytyjczycy pochowani zostali – ksiądz w, Hadow obok miejscowego kościoła anglikańskiego. Zaś francuski przewodnik obok kościoła katolickiego. Zainaugurowano w ten sposób mały cmentarzyk ofiar Matterhornu, na którym pochowanych jest już kilkudziesięciu wspinaczy.
M.in. później, w grobie z kapliczką i rzeźbą Ukrzyżowania, obu zermatskich przewodników – pierwszych zdobywców Matterhornu. A także cudzoziemców – ofiary tej góry. Natrafiłem na, otoczoną świeżymi zniczami, płytę na grobie Krzysztofa Rafała Guzka urodzonego w Warszawie w 1968 roku, który zginął na tej górze w 1992 roku. A także groby oraz tablice pamiątkowe wspinaczy japońskich i z innych krajów. Pierwsze wejście na Matterhorn wyprawy którą kierował Edward Whymper zapoczątkowało karierę Zermattu jako miejscowości turystycznej. W roku 2015 obchodzone będzie uroczyście 150-lecie tego wydarzenia. Już zapowiadają je plakaty i inne formy reklamy.

Długa droga do sławy

Droga do obecnej sławy kurortu była jednak jeszcze długa. W 1891 r. kolej Brig-Visp-Zermatt uruchomiła do niego pierwsze połączenie, tylko w lecie. W 1898 ruszyła jedna z tutejszych największych także obecnych atrakcji – napiszę o niej osobno – kolej zębata na przełęcz Gornergrat. W 1902 roku Hermann Seiler, jako prezes sekcji Monte Rosa Szwajcarskiego Klubu Alpejskiego, zorganizował tu pierwszy w kraju kurs narciarski. Zaś w 1903 roku Eduard Spelterin, Hermann Seiler oraz trzecia osoba dokonali pierwszego przelotu balonem nad wysokimi Alpami.

{gallery}19803{/gallery}
To także Hermannowi Seilerowi Zermatt zawdzięcza początki turystyki zimowej. 31 grudnia 1927 roku przyjechało tu, na jego zaproszenie, 180 stałych gości letnich pobliskiego St. Niklas aby pojeździć na nartach. Chwyciło na tyle, że już w 1928 roku wspomniana kolej rozpoczęła regularne połączenia do Zermatt także w zimie. Ale dopiero w 1944 roku liczba turystów zimowych okazała się większa, niż letnich. Może dzieki temu, że już w 1942 roku uruchomiono pierwszy wyciąg narciarski Zermatt – Sunnwegga. Dziś w tej, liczącej 5750 stałych mieszkańców miejscowości, są 124 hotele i stale przybywają nowe. Do dyspozycji gości jest w nich 17,5 tys. łóżek.

Dla ciała i dla ducha

Nie licząc innych obiektów noclegowych, zwłaszcza pensjonatów i kwater prywatnych. Na planie jaki otrzymałem w hotelu znalazłem informacje, że praktykuje tu 7 lekarzy, są 4 apteki i 5 banków, również 5 basenów kąpielowych, 3 kościoły: katolicki – ponad 80% mieszkańców jest tego wyznania, ewangelicki – z górą 9% oraz anglikański. Ponadto muzeum, kino oraz kilka linii kolejowych lub kolejek linowych. M.in. tu rozpoczyna (lub kończy) swoją 8-godzinną trasę do St. Moritz sławny Ekspres Lodowcowy, który wyruszył na nią stąd po raz pierwszy 25 czerwca 1930 roku.
Ponadto wspomniana już Gornergrat oraz kolejki linowe na Mały Matterhorn (Klein Matterhorn) i Sunnegga & Rothorn. Atrakcji turystycznych jest tu o wiele więcej. Stąd prowadzą szlaki na siedem 4-tysięczników. Przy czym najwyższym z nich nie jest Matterhorn, lecz Dufour (4634 m n.p.m.) w masywie Monte Rosa, niewidoczny z kurortu. Natomiast najwyższym punktem dostępnym dla narciarzy jest Mały Matterhorn (3820 m). Popularne są też: Rote Nase (Czerwony Nos, 3247 m) i Rothorn (Czerwony Róg, 3103). A z łatwych stoków zbocza w pobliżu kolejki zębatej na Gornergrat.

Sławny deptak

Główną ulicą Zermatt, około pół kilometrowej długości, prowadzącą z dworca kolejowego do kościoła katolickiego, jest Bahnhofstrasse (ul. Kolejowa). Kościół ten zbudowano w 1916 roku na miejscu rozebranego w 1913 roku starego. Znajduje się w nim barokowy ołtarz główny z około 1750 roku z figurami: św. Maurycego (Hl. Mauritius), św. św. Józefa i Ignacego (Hl. Ignatius) oraz biskupów: Nikolausa i Theodula. W prawej nawie warto zobaczyć ołtarz Serca Jezusa z 1736 r,. dzieło Johanna Ritza z Selkingen. Zaś w lewej nawie ołtarz Matki Bożej.
Podczas renowacji kościoła w roku 1980 odkryto malowidła stropowe młodego malarza florenckiego Paolo Parente. Przedstawiają one arkę Noego. Na chórze są różne sceny biblijne. Natomiast w krypcie malowidła Ludwiga Werlena. Przy głównej ulicy kurortu stoją liczne hotele, pensjonaty, jest mnóstwo restauracji, kawiarni oraz luksusowych sklepów. W całym Zermatt obowiązuje, i to od 1961 roku, zakaz poruszania się samochodami. Trzeba je pozostawiać na wielkim (1700 miejsc pod dachem) parkingu w odległym o 5 km Täsch i stamtąd dojechać do celu elektrycznym pociągiem lub takąż taksówką.

Zabytkowe walijskie domy

Bo tylko elektryczne, również mikrobusy lub małe autobusy, a także bryczki konne, mają prawo jeździć po kurorcie. Płynie przezeń rzeczka Vispa, dzieląc miejscowość na dwie nierówne części. Szczególnie warta zobaczenia jest najstarsza część dawnej wsi, nazywana Hinterdorf. Znajduje się ona między ul. Dworcową i rzeką, zabudowana jest tradycyjnymi, poczerniałymi ze starości, domami walijskimi z XV – XIX wieków. Uwagę zwracają zwłaszcza dawne przydomowe spichlerze ustawione na niewysokich palach i dodatkowo zabezpieczone szerokimi, płaskimi kamieniami, aby do wnętrza nie mogły dostać się gryzonie.
Spacerując po Zermatt w kilku miejscach natrafiłem na brązowe figury alpejskich kozic i świstaków. Te ostatnie jako ozdoby studni przy centralnej ulicy. Najciekawsza okazała się studnia – pomnik poświęcony pierwszemu na świecie przewodnikowi górskiemu, Ulrichowi Indenbinenowi (1900-1990), który tylko na Matterhorn wszedł 370 razy! Sporo ciekawych turystycznie miejsc jest w okolicach kurortu. M.in. idylliczne, otoczone górskimi szczytami Czarne Jezioro (Schwarzsee), nad które dojeżdża się kolejką linową. Często, bo co 20 minut, ale trochę drogo: ponad 40 CHF w obie strony. Czy Wąwóz Gorner (Gornerschlucht), na dno którego schodzi się specjalnymi schodami.

Mnóstwo Azjatów

Dzięki tym i innym atrakcjom, duży ruch turystyczny panuje tu niemal przez okrągły rok, chociaż jego szczytowym okresem jest oczywiście zima. Dodatkową frajdą dla narciarzy jest m.in. możliwość zjeżdżania także na stronę włoską, bo Zermatt leży przecież w pobliżu granicy. Na każdym kroku spotykam Azjatów, zwłaszcza bardzo tu licznych Japończyków. Chociaż i Chińczyków przyjeżdża chyba też niemało, bo niemal wszędzie są napisy i informacje w tych językach. Obok co najmniej 4 europejskich: niemieckiego , angielskiego, włoskiego, francuskiego, a często również hiszpańskiego. W nich jest też menu w restauracjach.

Warszawa

Polityka Prywatności

W celu realizacji obowiązku informacyjnego, zgodnie z art. 13 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. poniżej przekazujemy „klauzulę informacyjną” z prośbą o zapoznanie się.


Polityka prywatności i przetwarzania danych osobowych

Administratorem Twoich danych osobowych jest Impresja Studio Promocji z siedzibą w Warszawie, przy ulicy Drewnianej 5 lok. 3,. Poniżej znajdziesz wszelkie niezbędne informacje dotyczące przetwarzania Twoich danych osobowych w związku z realizacją usługi informacyjnej.

2. Dane osobowe przetwarzane są w celu w celu świadczenia usług informacyjnych oraz w celach marketingowych. Podstawą prawną jest art. 6 ust. 1 lit a Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE - „RODO”).

3. Dane będą przetwarzane w celach marketingowych do momentu wycofania przez Ciebie zgody na takie przetwarzanie.

W zakresie usług Impresja Studio PR Twoje dane będą przetwarzane przez okres, w którym usługi te będą świadczone oraz, w uzasadnionych wypadkach, po zakończeniu ich świadczenia, jednak wyłącznie jeżeli jest dozwolone lub wymagane w świetle obowiązującego prawa np. przetwarzanie w celach statystycznych, rozliczeniowych lub w celu dochodzenia roszczeń. W takim przypadku dane będą przetwarzane jedynie przez okres niezbędny do realizacji odpowiednich celów.

4. Po zakończeniu przetwarzania danych osobowych w pierwotnym celu, dane będą, w uzasadnionych wypadkach, przetwarzane po zakończeniu ich świadczenia, jednak wyłącznie jeżeli jest dozwolone lub wymagane w świetle obowiązującego prawa np. przetwarzanie w celach statystycznych, rozliczeniowych lub w celu dochodzenia roszczeń. W takim przypadku dane będą przetwarzane jedynie przez okres niezbędny do realizacji odpowiednich celów.

5. Podanie danych jest dobrowolne

6. Twoje dane osobowe nie będą przekazywane.

7. Jako administrator Twoich danych, zapewniamy Ci prawo dostępu do Twoich danych, możesz je również sprostować, żądać ich usunięcia lub ograniczenia ich przetwarzania. Możesz także skorzystać z uprawnienia do złożenia wobec Administratora sprzeciwu wobec przetwarzania Twoich danych oraz prawa do przenoszenia danych do innego administratora danych. W przypadku wyrażenia dobrowolnej zgody, przysługuje Ci prawo cofnięcia zgody na przetwarzanie danych w dowolnym momencie co nie wpływa na zgodność z prawem przetwarzania, którego dokonano na podstawie zgody przed jej cofnięciem. Informujemy także, że przysługuje Ci prawo wniesienia skargi do organu nadzorującego przestrzeganie przepisów ochrony danych osobowych.

8. Na niniejszej witrynie znajdują się wtyczki społecznościowe serwisu Facebook: „Lubię to”, które są powiązane z serwisem Facebook. Pod naszym artykułami umieszczany jest kod odwołujący się do serwisu Facebook. Używając przycisku „Lubię to”, użytkownik loguje się do serwisu Facebook, w którym obowiązują zasady ochrony prywatności określone przez serwis Facebook.

9. Ta strona zbiera w sposób automatyczny informacje zawarte w plikach cookies i wykorzystuje je w celach statystycznych oraz do usprawnienia funkcjonowania serwisu. Pliki Cookiem są też zbierane przez Google Analytics. Pliki cookies są plikami tekstowymi, które przechowywane są w komputerze użytkownika serwisu.

Wykorzystujemy dwa rodzaje plików cookies – tymczasowe i stałe. Pliki tymczasowe przechowywane są do momentu opuszczenia przez Ciebie naszej strony (poprzez wejście na inną stronę, wylogowanie lub wyłączenie przeglądarki). Pliki stałe przechowywane są w Twoim komputerze do czasu ich usunięcia lub przez czas wynikający z ich ustawień.

W każdej chwili możesz dokonać zmiany ustawień swojej przeglądarki, aby zablokować obsługę plików cookies lub każdorazowo uzyskiwać informacje o ich umieszczeniu w swoim urządzeniu. Inne dostępne opcje możesz sprawdzić w ustawieniach swojej przeglądarki internetowej. Większość przeglądarek domyślnie jest ustawione na akceptację zapisu plików cookies w komputerze. Informacje dotyczące ustawień przeglądarek internetowych dostępne są w jej menu (pomoc) lub na stronie jej producenta.

Korzystając z tej strony wyrażasz zgodę na wykorzystywanie cookies zgodnie z ustawieniami Twojej przeglądarki
       

10. Przedstawicielem Administratora jest Tomasz Brzozowski Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie w przeglądarce obsługi JavaScript.