Ostrzeżenie
  • JFolder::pliki: Ścieżka nie jest folderem. Ścieżka: /home/kur365/domains/kurier365.pl/public_html/images/22491.
  • Nie powiodło się załadowanie pliku XML.
Uwaga
  • There was a problem rendering your image gallery. Please make sure that the folder you are using in the Simple Image Gallery Pro plugin tags exists and contains valid image files. The plugin could not locate the folder: images/22491
updated 2:34 AM CEST, Sep 25, 2018
Na żywo:
A+ A A-

Skarby Praskiej Lorety

  • Napisane przez Cezary Rudziński
  • Dział: Czechy
Wyróżniony Skarby Praskiej Lorety Fot.: Cezary Rudziński

W zachodniej części Hradczan, przy placu Loretańskim, naprzeciwko monumentalnego pałacu Czerninów, siedziby czeskiego Ministerstwa Spraw Zagranicznych, stoi wzniesiony kilkadziesiąt lat wcześniej przepiękny barokowy kompleks sakralno-muzealny Praska Loreta zajmujący całą wschodnią pierzeję placu. Jego fundatorką była czeska arystokratka Katarzyna z Lobkovic.

Wzniesiono go w latach 1629 – 1631, a więc wkrótce po zwycięstwie sił katolickich pod tragiczną w dziejach Czech bitwą pod pobliską Białą Górą w 1620 r.

Z palestyńskiego Nazaretu do Włoskiej Lorety

I w okresie, gdy w Europie zaczynała się moda na budowanie „domków loretańskich" jako celów pielgrzymkowych. Ich nazwa wywodzi się z włoskiego w Loreto położonego w regionie Marche na południe od Ankony. To w tamtejszej bazylice znajduje się pierwowzór Santa Casa – Świętego Domu. Gdy byłem w niej po raz pierwszy przed ponad ćwierćwieczem, usłyszałem jak jeden z księży oprowadzających po niej pielgrzymów z całą powagą mówił im, że według legendy stojący pośrodku świątyni kamienny dom, jest tym, który znajdował się w Nazarecie w Ziemi Świętej.
W grocie, w której obecnie znajduje się bazylika Zwiastowania. To w nim rzekomo archanioł Gabriel nawiedził Myriam z Nazaretu, zwaną u nas Maryją Dziewicą. I przez okno przekazał jej, że zostanie matką syna bożego Jesusa. Po wyparciu w 1291 roku z Palestyny krzyżowców i zajęcia jej przez osmańskich muzułmanów, aniołowie w cudowny sposób przenieśli w 1294 roku ten dom do włoskiego gaju laurowego (po włosku loreto), gdzie stał się on celem pielgrzymek. Patrząc na tę kamienną budowlę wzruszyłem tylko ramionami, bo takiej bredni, nawet w wersji „legendy" jeszcze nie słyszałem.

Absurdalna legenda i coś bliższego prawdy

Dodam, że ten rzekomo nazaretański domek w Loreto – obiekt kultu i cel pielgrzymek kilku milionów ludzi rocznie, ma tylko trzy ściany, gdyż czwartą stanowiła podobno ściana groty. Obudowany został jednak już na miejscu w Italii dodatkowymi ścianami i dachem. A w XV wieku na polecenie papieża Juliusza II (1443-1513) wybudowano dookoła niego bazylikę na planie krzyża, której centralnym punktem jest, oczywiście, Santa Casa. Tę absurdalną legendę o rzekomo cudownym przeniesieniu przez anioły kamiennego domku Maryi z Nazaretu do Loreto powtarzają bezkrytycznie także niektóre przewodniki po Włoszech tłumaczone z angielskiego na język polski.


{gallery}22491{/gallery}
Znacznie później natrafiłem na inną, bardziej prawdopodobną historię tego domku. Według niej ówcześni rządcy Epiru, rodzina Angellich, co po polsku znaczy Aniołów, stąd być może wzięła się legenda o „poczcie aniołów" przenoszących kamienny dom, poleciła rozebrać go w Palestynie, przewieźć statkiem kamienie i zbudować z nich „święty domek". Podobno istnieje dokument stwierdzający, że Nicofor Angelli (Anioł) podarował w posagu swojej córce Ithamar „Święte kamienie wyniesione z Domu Naszej Pani, Dziewicy, Matki Bożej." Domek w bazylice w Loreto przepierzenie z kraty dzieli na dwie części.

Moda XVII wieku

W jednej z nich stoi figura Madonny z dzieciątkiem, w drugiej jest kominek i szafka na naczynia. Pominę jednak dalsze szczegóły, także rabunku przez wojska Napoleona I ogromnych skarbów, jakie od pielgrzymów i ofiarodawców zgromadziła w ciągu paru wieków loretańska bazylika. Ważne jest natomiast, że w na początku XVII w. „nastała" moda w krajach katolickich, również w Polsce, budowania w kościołach lub przy klasztorach „loretańskich domków" jako obiektów kultu religijnego. Chyba najstarszy na naszych obecnych ziemiach wzniesiono w latach 1630-1634 w kościele franciszkanów w Głogówku.
W 1640 r. przy kościele p.w. św. Katarzyny i św. Floriana w Gołębiu. W 1645 r. w kościele NMP Loretańskiej w Warszawie, a dopiero w 1719 roku przy klasztorze kapucynów w Krakowie. Przykłady można mnożyć. Jednym z nich, ale nie jedynym w Czechach, gdyż „domki loretańskie" wzniesione w XVI wieku są również m.in. w Brnie i Mikulovie, jest chyba najpiękniejszy ten kompleks w Pradze na Hradczanach. Niedawno przeszedł on kapitalny remont dobiegający właśnie końca. W rusztowaniach i częściowo zasłoniętych płachtami jest już tylko wieża i część frontonu.

Niestety, trzeba płacić

Obejrzenie wnętrz oraz ekspozycji ze skarbca wymaga kupienia biletu za 240 koron (prawie 40 zł) – młodzież do 26 roku życia i seniorzy mają zniżkę. Oraz dodatkowego, za 100 koron (15 zł), gdy się chce fotografować. Ale warto. Trwa bowiem wystawa „Ukryta twarz loretańskiego skarbca", na której można obejrzeć, wiele po raz pierwszy, wspaniałe dzieła sztuki i rzemiosła artystycznego z jego skarbów. Zwłaszcza prace złotników. Centralnym obiektem tego zespołu architektonicznego jest „domek loretański" zaprojektowany przez włoskiego architekta Giovanniego Orsi'ego. Ma on kształt piętrowego budynku na planie prostokąta, krytego dachem, z kolumnami i czterema wejściami – po dwa z każdej dłuższej strony.
Wewnątrz jest kaplica. Pierwotnie jego ściany pokryte były malowidłami ze scenami z życia Maryi. W drugiej połowie XVII wieku zastąpiono je, zachowanymi do naszych czasów, kamiennymi panelami z głębokimi płaskorzeźbami i rzeźbami ufundowanymi przez hrabinę Elżbietę Apollonię Kolowrat. Przedstawiają one sceny biblijne i z życia Marii oraz Jezusa. „Domek", który wraz z całym kompleksem przeszedł gruntowną przebudowę w latach 1734-1735, stoi na wewnętrznym dziedzińcu. Po jego bokach usytuowane są duże kamienne posągi figuralne o tematyce sakralnej. Niemal przylega do niego barokowy kościół Narodzenia Pana z bogatym wyposażeniem wnętrza.

Wspaniałe skarby

Uwagę przyciąga w nim zarówno ołtarz główny oraz kilka bocznych, jak i ambona, chór z organami. A także pokrywające cały strop z łukami freski oraz rzeźby, obrazy i inne elementy dekoracyjne. Dziedziniec otaczają dwupoziomowe arkady. Na parterze z ołtarzami, obrazami oraz freskami wypełniającymi stropy i górne części ścian. Na piętrze natomiast, z oszklonymi arkadami, eksponowane są relikwiarze, obrazy, rzeźby o tematyce religijnej, niezliczone cenne wota – głównie dzieła artystów – złotników. A także monstrancje i inne akcesoria religijne. Najcenniejsze, jak słynna Diamentowa Monstrancja wykonana w Wiedniu w XVIII w, wysadzana 6222 diamentami, w specjalnej pancernej szafie za kuloodpornym szkłem.
Inne w szklanych gablotach, zaś obrazy i rzeźby – figury świętych, zabytkowe meble itp., ustawione wzdłuż ścian korytarzy. Są ich setki, większość przykuwa uwagę. Niestety nie wszystkie, ze względu na szkło gablot lub sposób ich oświetlenia, udaje się sfotografować. Jedną z atrakcji Praskiej Lorety jest też carillon wykonany w latach 1683-1691 przez Claude'a Fremy'ego, a podarowany jej w 1695 roku przez kupca Eberharda von Glauchau. Dźwięk jego 27 dzwonów i dzwoneczków umieszczonych na wieży rozbrzmiewa co godzinę. Dodam, że niezależnie od muzealnego obecnie charakteru tutejszej Lorety, jest ona, a zwłaszcza domek loretański, również popularnym celem pielgrzymek.

Warszawa

Polityka Prywatności

W celu realizacji obowiązku informacyjnego, zgodnie z art. 13 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. poniżej przekazujemy „klauzulę informacyjną” z prośbą o zapoznanie się.


Polityka prywatności i przetwarzania danych osobowych

Administratorem Twoich danych osobowych jest Impresja Studio Promocji z siedzibą w Warszawie, przy ulicy Drewnianej 5 lok. 3,. Poniżej znajdziesz wszelkie niezbędne informacje dotyczące przetwarzania Twoich danych osobowych w związku z realizacją usługi informacyjnej.

2. Dane osobowe przetwarzane są w celu w celu świadczenia usług informacyjnych oraz w celach marketingowych. Podstawą prawną jest art. 6 ust. 1 lit a Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE - „RODO”).

3. Dane będą przetwarzane w celach marketingowych do momentu wycofania przez Ciebie zgody na takie przetwarzanie.

W zakresie usług Impresja Studio PR Twoje dane będą przetwarzane przez okres, w którym usługi te będą świadczone oraz, w uzasadnionych wypadkach, po zakończeniu ich świadczenia, jednak wyłącznie jeżeli jest dozwolone lub wymagane w świetle obowiązującego prawa np. przetwarzanie w celach statystycznych, rozliczeniowych lub w celu dochodzenia roszczeń. W takim przypadku dane będą przetwarzane jedynie przez okres niezbędny do realizacji odpowiednich celów.

4. Po zakończeniu przetwarzania danych osobowych w pierwotnym celu, dane będą, w uzasadnionych wypadkach, przetwarzane po zakończeniu ich świadczenia, jednak wyłącznie jeżeli jest dozwolone lub wymagane w świetle obowiązującego prawa np. przetwarzanie w celach statystycznych, rozliczeniowych lub w celu dochodzenia roszczeń. W takim przypadku dane będą przetwarzane jedynie przez okres niezbędny do realizacji odpowiednich celów.

5. Podanie danych jest dobrowolne

6. Twoje dane osobowe nie będą przekazywane.

7. Jako administrator Twoich danych, zapewniamy Ci prawo dostępu do Twoich danych, możesz je również sprostować, żądać ich usunięcia lub ograniczenia ich przetwarzania. Możesz także skorzystać z uprawnienia do złożenia wobec Administratora sprzeciwu wobec przetwarzania Twoich danych oraz prawa do przenoszenia danych do innego administratora danych. W przypadku wyrażenia dobrowolnej zgody, przysługuje Ci prawo cofnięcia zgody na przetwarzanie danych w dowolnym momencie co nie wpływa na zgodność z prawem przetwarzania, którego dokonano na podstawie zgody przed jej cofnięciem. Informujemy także, że przysługuje Ci prawo wniesienia skargi do organu nadzorującego przestrzeganie przepisów ochrony danych osobowych.

8. Na niniejszej witrynie znajdują się wtyczki społecznościowe serwisu Facebook: „Lubię to”, które są powiązane z serwisem Facebook. Pod naszym artykułami umieszczany jest kod odwołujący się do serwisu Facebook. Używając przycisku „Lubię to”, użytkownik loguje się do serwisu Facebook, w którym obowiązują zasady ochrony prywatności określone przez serwis Facebook.

9. Ta strona zbiera w sposób automatyczny informacje zawarte w plikach cookies i wykorzystuje je w celach statystycznych oraz do usprawnienia funkcjonowania serwisu. Pliki Cookiem są też zbierane przez Google Analytics. Pliki cookies są plikami tekstowymi, które przechowywane są w komputerze użytkownika serwisu.

Wykorzystujemy dwa rodzaje plików cookies – tymczasowe i stałe. Pliki tymczasowe przechowywane są do momentu opuszczenia przez Ciebie naszej strony (poprzez wejście na inną stronę, wylogowanie lub wyłączenie przeglądarki). Pliki stałe przechowywane są w Twoim komputerze do czasu ich usunięcia lub przez czas wynikający z ich ustawień.

W każdej chwili możesz dokonać zmiany ustawień swojej przeglądarki, aby zablokować obsługę plików cookies lub każdorazowo uzyskiwać informacje o ich umieszczeniu w swoim urządzeniu. Inne dostępne opcje możesz sprawdzić w ustawieniach swojej przeglądarki internetowej. Większość przeglądarek domyślnie jest ustawione na akceptację zapisu plików cookies w komputerze. Informacje dotyczące ustawień przeglądarek internetowych dostępne są w jej menu (pomoc) lub na stronie jej producenta.

Korzystając z tej strony wyrażasz zgodę na wykorzystywanie cookies zgodnie z ustawieniami Twojej przeglądarki
       

10. Przedstawicielem Administratora jest Tomasz Brzozowski Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie w przeglądarce obsługi JavaScript.